Xuống đáy biển Cồn Cỏ gỡ 'lưới ma', cứu sinh vật biển

Một năm 2 lần, chiếc thuyền nhỏ đưa các thợ lặn mang theo bình dưỡng khí, dây kéo và dụng cụ chuyên dụng rời đảo Cồn Cỏ tiến ra vùng biển được bảo tồn. Mục tiêu của họ không phải là bắt hải sản mà là tìm và gỡ những mảnh lưới cũ vô chủ, còn gọi là "lưới ma", đang mắc dưới đáy biển.

Đó là những chuyến lặn vào "bẫy" dưới lòng biển để giải cứu một hệ sinh thái đang bị những cuộn lưới đe dọa.

Lặn 15m xuống đáy biển gỡ "lưới ma" vô chủ

Theo Ban Quản lý khu bảo tồn biển đảo Cồn Cỏ, đợt lặn đầu tiên của năm nay đã được đơn vị tổ chức vào cuối tháng 7, còn đợt thứ hai sẽ thực hiện vào tháng 9. Đây là khoảng thời gian cuối mùa đánh bắt để chuẩn bị bước vào giai đoạn mưa bão, thời tiết xấu.

Khu bảo tồn biển đảo Cồn Cỏ rộng hơn 530ha, có những rạn san hô hơn 100 loài cùng hệ sinh thái biển đa dạng. Nằm ở khu vực cửa ngõ phía nam vịnh Bắc Bộ, vùng biển quanh đảo từ lâu cũng là ngư trường của hàng trăm tàu cá.

Hoạt động đánh bắt diễn ra nhiều năm khiến dưới đáy biển không tránh khỏi việc còn sót lại những mảnh lưới bị đứt, hư hỏng hoặc mất ngư cụ.

Những mảnh lưới này được gọi là "lưới ma". Có những tấm lưới dài hàng trăm mét, sau khi bị mất vẫn tiếp tục trôi dạt hoặc mắc vào các rạn đá, rạn san hô. Không còn người điều khiển nhưng những mắt lưới vẫn có thể tiếp tục "bắt" sinh vật biển.

Trong đợt lặn cuối tháng 7 vừa qua, các thợ lặn lần lượt xuống đáy biển. Dưới độ sâu 10 - 15m, nhóm thợ lặn đã tìm được những đoạn lưới dài hàng chục mét đang quấn chặt vào đá và san hô.

Gỡ được một đoạn, nhóm thợ lặn gom lại thành từng bó rồi đưa lên mặt nước. Cứ thế, từng mảnh "lưới ma" được kéo khỏi đáy biển.

"Những thợ lặn phải tiếp cận từng đoạn lưới, dùng tay và dụng cụ gỡ từng mắt lưới đang mắc vào đá. Phải mất hàng giờ nhóm thợ lặn mới tách được khỏi rạn san hô mà không làm tổn thương hệ sinh thái bên dưới", ông Nguyễn Văn Hòa - Giám đốc Ban Quản lý Khu Bảo tồn biển đảo Cồn Cỏ - nói.

Cùng với "lưới ma", các thợ lặn còn thu gom dây thừng, vỏ lon, chai lọ và nhiều loại rác khác nằm xen giữa các rạn đá. Đây đều là những chiếc bẫy "tử thần" với sinh vật biển. Rùa biển là một trong những loài dễ trở thành nạn nhân của những chiếc bẫy "vô tình" nhưng vô cùng nguy hiểm này. 

Chỉ trong vài ngày, vùng đáy biển rộng 3,5ha đã được dọn sạch. "Chiến lợi phẩm" thu được là 61kg rác đã phơi khô, trong đó có hơn 40kg "lưới ma" và dây thừng các loại.

Ngư dân Cồn Cỏ thành thợ lặn bảo tồn biển

Trong nhóm 8 thợ lặn làm công việc lặn tìm gỡ "lưới ma" hiện tại có 5 người là người của Khu bảo tồn biển đảo, 3 người còn lại là những ngư dân trên đảo Cồn Cỏ.

Theo ông Hòa, tháng 6 vừa qua, 3 ngư dân này vừa được cử đi đào tạo một khóa về lặn biển tại Nha Trang (Khánh Hòa). Kết thúc khóa học, các ngư dân được cấp chứng chỉ lặn biển quốc tế. Khi cả 3 trở về, Ban Quản lý Khu bảo tồn đã đưa họ vào đội thợ lặn cùng làm nhiệm vụ tìm gỡ "lưới ma", cứu sinh vật biển.

Anh Nguyễn Văn Dẩn, 33 tuổi, là 1 trong 3 ngư dân vừa tham gia đội thợ lặn của Khu bảo tồn. Anh kể từ Vĩnh Linh ra định cư trên đảo từ năm 2019. Khi được Ban Quản lý Khu bảo tồn chọn vào đội thợ lặn tìm và gỡ "lưới ma", anh đồng ý ngay vì việc này quá ý nghĩa.

Bình thường anh Dẩn vẫn đi biển đánh bắt hải sản. Khi đến đợt đi lặn "lưới ma" thì anh gác lại công việc để tham gia. 

"Khi lặn xuống đáy biển mới thấy đáy biển đang có quá nhiều nguy cơ cho thủy hải sản. Có những tấm lưới dài trôi dạt từ nơi khác về mắc vào các rạn đá quanh đảo Cồn Cỏ, cả những dây thừng như thòng lọng. Phải bảo tồn mới khai thác bền vững được", anh Dẩn nói.

Du khách cùng lặn gỡ "lưới ma"

Ông Trần Khương Cảnh - Phó giám đốc Ban Quản lý Khu bảo tồn biển đảo Cồn Cỏ - cũng là một trong những thợ lặn của nhóm lặn gỡ "lưới ma". Ông cho biết cách đây khoảng 3 năm, có một số nhóm thợ lặn chuyên nghiệp của Việt Nam khi đến du lịch tại Cồn Cỏ đã chủ động liên kết với Khu bảo tồn biển đảo Cồn Cỏ để cùng tham gia việc lặn gỡ "lưới ma" dưới đáy biển.

Sau đó hoạt động này được lan tỏa qua các kênh mạng xã hội để tăng nhận thức về việc bảo vệ các rạn san hô, các tài nguyên biển.

Đọc tiếp

Về trang Chủ đề