Vụ bắt Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn: Điểm chú ý ở tài chính doanh nghiệp trung tâm vụ án

Các bị can Bùi Chân Phương, Hà Văn Nam, Trần Thị Hồng Hạnh (từ trái qua) - Ảnh: Bộ Công an
Như Tuổi Trẻ đã thông tin, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn vừa bị khởi tố, bắt tạm giam với cáo buộc "nhận hối lộ" trong vụ án xảy ra tại Công ty CP đầu tư y tế Việt Mỹ và các đơn vị, địa phương liên quan.
Trước đó, cơ quan công an đã khởi tố, tạm giam ông Bùi Chân Phương, cựu Chủ tịch Công ty CP đầu tư y tế Việt Mỹ; ông Hà Văn Nam, Giám đốc; và bà Trần Thị Hồng Hạnh, phụ trách kế toán của doanh nghiệp, về các tội buôn lậu và vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng.
Vốn tăng như "thổi" trong hơn 3 năm
Dữ liệu từ phòng đăng ký kinh doanh Hà Nội cho thấy Công ty CP đầu tư y tế Việt Mỹ, tên viết tắt VIETMYMEDICAL., JSC, được thành lập ngày 22-8-2007.
Một điểm đáng chú ý nằm ở cơ cấu cổ đông trong hồ sơ đăng ký thay đổi năm 2016. Tại thời điểm này, Việt Mỹ có vốn điều lệ 20 tỉ đồng, tương ứng 2 triệu cổ phần phổ thông, mệnh giá 10.000 đồng/cổ phần.
Danh sách cổ đông sáng lập thể hiện ông Bùi Chân Phương sở hữu 1,8 triệu cổ phần, trị giá 18 tỉ đồng, tương ứng 90% vốn điều lệ của Việt Mỹ. Trong khi đó, ông Hà Văn Nam xuất hiện trong hồ sơ doanh nghiệp năm 2016 với chức danh giám đốc và là người đại diện theo pháp luật của Việt Mỹ.
Gần 10 năm sau, hồ sơ đăng ký thay đổi tháng 3-2026 tiếp tục ghi nhận ông Nam là giám đốc, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp. Chuỗi hồ sơ đăng ký doanh nghiệp cho thấy quy mô vốn của Việt Mỹ tăng mạnh trong những năm sau đó.
Từ mức 20 tỉ đồng năm 2016, vốn điều lệ doanh nghiệp được nâng lên 50 tỉ đồng trong năm 2018, sau đó tăng lên 100 tỉ đồng. Trong giai đoạn 2019 - 2020, Việt Mỹ tiếp tục tăng vốn điều lệ từ 100 tỉ đồng lên 350 tỉ đồng và cho đến nay chưa ghi nhận thay đổi.
Cụ thể, hồ sơ đầu năm 2020 thể hiện vốn điều lệ trước thay đổi của doanh nghiệp ở mức 200 tỉ đồng. Ngày 20-1-2020, Việt Mỹ đăng ký nâng vốn lên 350 tỉ đồng, toàn bộ được ghi nhận là nguồn vốn tư nhân.
Như vậy, nếu so với mức 20 tỉ đồng được ghi nhận trong hồ sơ năm 2016, vốn điều lệ của Việt Mỹ đã tăng 17,5 lần sau hơn 3 năm.
Doanh thu hàng trăm tỉ đồng, nhưng biên lợi nhuận mỏng
Dữ liệu phóng viên ghi nhận trong giai đoạn 2018 - 2022 cho thấy tại các năm có số liệu, Công ty CP đầu tư y tế Việt Mỹ đạt doanh thu thuần hàng trăm tỉ đồng.
Đáng chú ý, năm 2020, doanh thu thuần của doanh nghiệp lên tới 944,3 tỉ đồng, cao hơn nhiều so với mức 215,3 tỉ đồng năm 2018. Đến năm 2022, doanh thu thuần giảm còn 196,4 tỉ đồng, trong khi giá vốn bán hàng ở mức 175,1 tỉ đồng. Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh đạt khoảng 1,1 tỉ đồng.
Khả năng sinh lời thể hiện qua con số trên báo cáo của Việt Mỹ khá thấp. Biên lãi gộp năm 2022 đạt 10,8%, biên EBIT 4,8%, nhưng biên lợi nhuận trước thuế chỉ 0,6% và biên lợi nhuận sau thuế 0,1%. ROA ở mức 0%, còn ROE 0,1%.
Cơ quan chức năng đã xác định ngoài Công ty CP đầu tư y tế Việt Mỹ, Bùi Chân Phương thành lập, chỉ đạo, điều hành 2 công ty tại Việt Nam là Công ty TNHH đầu tư y tế Sao Kim, Công ty cổ phần dược phẩm Hoàng Mai.
Đồng thời, Phương thành lập 5 công ty tại Singapore và 3 công ty tại Hong Kong để mua đi bán lại, nâng giá thiết bị y tế, thuốc tân dược trước khi nhập khẩu về Việt Nam, bán cho các đơn vị, cơ sở y tế với giá rất cao, thu lợi bất chính rất lớn. Hành vi này vừa gây thất thu cho ngân sách nhà nước, vừa ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của người bệnh.
Trong quá trình nhập khẩu thiết bị y tế về Việt Nam, đối tượng lợi dụng giấy phép nhập khẩu thiết bị y tế do Bộ Y tế cấp cho thiết bị chính để khai báo gian dối là thiết bị y tế kèm theo, qua đó nhập lậu các thiết bị y tế khác.
Vụ án đang được điều tra là vụ "vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và buôn lậu" xảy ra tại Công ty CP đầu tư y tế Việt Mỹ và các đơn vị, địa phương có liên quan.
Việc khởi tố ông Trần Văn Thuấn về tội nhận hối lộ được thực hiện trong quá trình cơ quan điều tra mở rộng vụ án này. Bộ Công an cho biết đang tiếp tục làm rõ quy mô, vai trò, hành vi phạm tội của các bị can và những người có liên quan, đồng thời thu hồi tài sản cho Nhà nước.
Đọc tiếp
Về trang Chủ đề