Ukraine cảnh báo Nga đang triển khai hệ thống liên lạc vệ tinh riêng

Theo The Kyiv Independent, Thiếu tướng Vadym Skibitskyi, Phó Cục trưởng Cơ quan Tình báo Quân sự Ukraine, ngày 10/8 cho biết Nga đang đẩy nhanh việc triển khai hệ thống liên lạc vệ tinh Rassvet, một hệ thống tương tự Starlink do Nga tự phát triển, nhanh hơn so với kế hoạch ban đầu.

“Moskva đang triển khai Rassvet, về cơ bản là một hệ thống Starlink phiên bản Nga. Và họ đã bắt đầu phát triển nó nhanh hơn đáng kể so với kế hoạch ban đầu”, Thiếu tướng Skibitskyi nói trong một cuộc phỏng vấn với RBC-Ukraine.

Theo tướng Skibitskyi, Nga đã phóng 16 vệ tinh Rassvet đầu tiên vào quỹ đạo Trái Đất tầm thấp vào tháng 3/2026 và đang tiếp tục mở rộng hệ thống này. Hồi tháng 6, tờ báo nhà nước Nga Kommersant đưa tin mạng lưới này đã gặp phải một trở ngại, khi một trong 16 vệ tinh hoạt động đã bị mất và chỉ còn lại 15 vệ tinh trên quỹ đạo. Các báo cáo cho biết thêm lô vệ tinh thứ hai đã được phóng vào tháng 7.

Ông Skibitskyi nói rằng Nga có kế hoạch xây dựng một chòm sao gồm 292 vệ tinh vào năm 2027 và mở rộng lên 924 vệ tinh vào năm 2035. “Hiện tại, chúng chỉ có thể hoạt động không liên tục, khi một vệ tinh bay qua lãnh thổ của chúng ta. Khi Nga triển khai đầy đủ một chòm sao vệ tinh, hệ thống này sẽ hoạt động giống như Starlink”, vị quan chức quân sự nói.

Ông Skibitskyi cũng cho biết các quan chức Ukraine đang thảo luận về cách đối phó với hệ thống này, nhưng không cung cấp chi tiết.

Trong một cuộc phỏng vấn với AP được đăng tải ngày 10/8, Chỉ huy Lực lượng Hệ thống Không người lái Robert “Madyar” Brovdi mô tả sự phát triển này là “mối nguy hiểm cho toàn bộ hành tinh”.

Nga đang tiếp tục phát triển các giải pháp thay thế cho Starlink, hệ thống đóng vai trò quan trọng trong liên lạc quân sự của Ukraine kể từ khi bắt đầu chiến dịch quân sự đặc biệt. Hồi tháng 2, Ukraine cho biết các thiết bị đầu cuối Starlink trái phép được lực lượng Nga sử dụng đã bị vô hiệu hóa sau sự phối hợp giữa Bộ Quốc phòng và SpaceX, một nỗ lực mà cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov đóng vai trò chủ chốt.

Vệ tinh Rassvet đang được Cục 1440 của Nga phát triển như một mạng lưới vệ tinh băng thông rộng quỹ đạo Trái Đất tầm thấp nhằm cung cấp kết nối Internet tốc độ cao. Nga cho biết hệ thống này dự kiến sẽ bắt đầu hoạt động thương mại vào năm 2027, trong khi các quan chức Ukraine cảnh báo rằng nó có thể có các ứng dụng quân sự, bao gồm liên lạc và điều khiển thiết bị bay không người lái.

Trong khi đó, về phía Ukraine, kể từ khi xung đột bùng phát, nước này phụ thuộc đáng kể vào hệ thống Starlink để duy trì liên lạc trên chiến trường. Điều này khiến Nga gần như ngay lập tức bắt tay vào thử nghiệm các biện pháp tác chiến điện tử (EW) nhằm gây nhiễu và làm suy giảm hiệu quả hoạt động của mạng lưới này. Tại một số trận địa của quân đội Ukraine, các thiết bị đầu cuối Starlink hiện là kênh liên lạc duy nhất còn lại với cấp chỉ huy. Việc Ukraine mất khả năng sử dụng Starlink có thể tạo ra những tác động nghiêm trọng đối với năng lực tác chiến.

Starlink cũng là nền tảng hỗ trợ các chiến dịch tấn công bằng UAV nhằm vào lãnh thổ Nga, đồng thời đóng vai trò là kênh truyền tải dữ liệu chiến trường tới nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI) Prism của Palantir để xử lý và phân tích.