Thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô: Người dân chờ hướng dẫn về tiêu chuẩn
Giữa hàng trăm mẫu mã được quảng cáo đạt tiêu chuẩn quốc tế, điều phụ huynh cần nhất khi thời điểm quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô có hiệu lực (từ ngày 15-8) là danh sách các sản phẩm đáp ứng quy chuẩn thì lại chưa có.
Người mua lúng túng
Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 123:2024/BGTVT, thiết bị an toàn dành cho trẻ em trên ô tô gồm 2 nhóm chính là hệ thống ghế trẻ em (CRS - Child Restraint System) và hệ thống ghế trẻ em nâng cao (ECRS - Enhanced Child Restraint System).
Tùy độ tuổi, chiều cao và cân nặng của trẻ, thiết bị có thể là nôi an toàn đặt quay ngược chiều xe, ghế trẻ em quay xuôi/ngược chiều, đệm nâng (booster seat) dành cho trẻ đã lớn nhưng chưa đủ chiều cao để sử dụng hiệu quả dây an toàn của ô tô.
Khảo sát tại nhiều cửa hàng phụ kiện ô tô trên các tuyến An Dương Vương, Trần Bình Trọng, Trần Phú (TPHCM), lượng khách tìm hiểu thiết bị an toàn cho trẻ em trên xe ô tô (thường gọi là ghế an toàn cho trẻ em) tăng rõ rệt. Trên các sàn thương mại điện tử có hàng trăm sản phẩm với mức giá từ vài trăm ngàn đồng đến hàng chục triệu đồng. Điều người mua quan tâm nhất không phải giá bán mà là sản phẩm nào đáp ứng đúng quy định.
Chị Trương Nguyễn Thu (ngụ đường Gò Dầu, phường Tân Sơn Nhì, TPHCM), mẹ của hai con nhỏ, cho biết gia đình đã nhiều lần dự định mua ghế an toàn cho trẻ em nhưng vẫn chần chừ vì có quá nhiều thương hiệu và chủng loại.
"Tôi tìm trên mạng có rất nhiều mẫu ghế, người bán đều quảng cáo đạt tiêu chuẩn quốc tế. Tuy nhiên, người tiêu dùng rất khó biết đâu là sản phẩm đáp ứng quy định. Nếu mua nhầm thì vừa tốn chi phí, vừa lo khi quy định được áp dụng sẽ không sử dụng được", chị Thu chia sẻ.
Tương tự, anh Trần Văn Phi (ngụ đường Âu Cơ, phường Tân Phú, TPHCM) cũng đặt câu hỏi: ghế cần đáp ứng những tiêu chuẩn nào, có dấu hợp quy hay không và nếu mua nhầm sản phẩm kém chất lượng thì có bị xử phạt? Nhiều phụ huynh đồng thời mong được hướng dẫn cách chọn ghế theo chiều cao, cân nặng và cách lắp đặt đúng kỹ thuật.
Người bán chờ...hướng dẫn
Không chỉ người mua, các chủ cửa hàng cũng lúng túng. Ông Lê Văn Thành, chủ một cửa hàng phụ kiện ô tô trên đường An Dương Vương, cho biết, khách hỏi nhiều nhất là mua loại nào để sau này không bị xử phạt. Cửa hàng chỉ phân phối sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng nhưng vẫn mong có tiêu chí thống nhất và kênh tra cứu chính thức để tư vấn chính xác cho khách.
Theo Sở Xây dựng TPHCM, quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em đi kèm Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 123:2024/BGTVT. Ghế lưu hành phải được công bố hợp quy, có dấu hợp quy, nhãn hàng hóa và tài liệu hướng dẫn sử dụng. Hiện Cục Đăng kiểm Việt Nam và các cơ quan chức năng đang khẩn trương hoàn thành, đảm bảo triển khai quy định đúng thời gian.
Theo các chuyên gia về an toàn giao thông, quy định mới sẽ chỉ phát huy hiệu quả khi người dân lựa chọn đúng sản phẩm đạt chuẩn, lắp đặt đúng hướng dẫn và sử dụng phù hợp với độ tuổi, chiều cao, cân nặng của trẻ. Do đó, cùng với việc hoàn thiện các thủ tục chứng nhận và công bố hợp quy, cơ quan chức năng cần sớm công khai danh sách các tổ chức chứng nhận cũng như các sản phẩm đáp ứng quy chuẩn để người dân có cơ sở lựa chọn, góp phần đưa quy định mới đi vào cuộc sống và nâng cao an toàn cho trẻ em khi tham gia giao thông bằng ô tô.
Chưa xử phạt trong thời gian đầu
Phòng Cảnh sát giao thông, Công an TPHCM cho biết, trong thời gian đầu, lực lượng cảnh sát giao thông tập trung kiểm tra, tuyên truyền, nhắc nhở và hướng dẫn người dân thực hiện đúng quy định, chưa tiến hành xử phạt.
QUỐC HÙNG