Sửa Luật Đất đai: Lý do đề xuất thu hồi đất nếu 'găm' dự án quá 60 tháng

Bởi Nghị quyết 21 định hướng áp dụng chính sách thuế cao hơn đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng, thay vì chỉ áp dụng biện pháp thu hồi đất.

Bộ Tư pháp đã công bố hồ sơ thẩm định dự Luật Đất đai sửa đổi do Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì xây dựng. Dự luật sẽ trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp thứ 2.

Đề xuất chủ đầu tư chậm đưa đất vào sử dụng bị phạt lũy tiến

Đáng chú ý, tại dự luật, cơ quan soạn thảo đề xuất với trường hợp đất để thực hiện dự án đầu tư mà không sử dụng hoặc chậm sử dụng đất, Nhà nước sẽ thu một khoản tiền lũy tiến hằng năm tăng dần theo thời gian không sử dụng đất hoặc chậm sử dụng đất.

Nếu quá 60 tháng mà chủ đầu tư vẫn không đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước thu hồi đất.

Góp ý vào nội dung này, một số cơ quan đề nghị cân nhắc với quy định trường hợp quá 60 tháng mà chủ đầu tư vẫn không đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước thu hồi đất, và cần phân biệt thêm 2 mốc thời gian cho dự án đầu tư mà không sử dụng khác với dự án đầu tư chậm sử dụng đất.

Mặt khác việc đặt ra mốc 60 tháng cần được đánh giá trên cơ sở quy định hiện hành là không quá 48 tháng, chưa đáp ứng yêu cầu thể chế Nghị quyết 21 của Trung ương về giám sát, xử lý vi phạm.

Phản hồi ý kiến này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho rằng theo như quy định hiện hành thì được gia hạn không quá 24 tháng nếu hết thời hạn gia hạn mà không hoàn thành đầu tư xây dựng thì Nhà nước thu hồi đất.

Còn quy định của dự thảo là áp dụng chế tài xử lý tài chính theo lũy tiến tăng dần đối với thời gian không đưa đất vào sử dụng, chậm sử dụng đất trong thời gian 60 tháng.

Nếu quá 60 tháng mà không đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước mới thu hồi đất là phù hợp với Nghị quyết 21 yêu cầu có chính sách thuế cao hơn đối với đất bỏ hoang, không đưa đất vào sử dụng.

Chính sách này cũng góp phần thể chế tinh thần của nghị quyết, hướng tới mục tiêu "thiết kế chính sách để việc găm giữ đất mà không sử dụng trở nên tốn kém hơn lợi ích đầu cơ".

Trước đó, cơ quan soạn thảo cho rằng nội dung xử lý sai phạm đối với dự án không đưa đất vào sử dụng, chậm tiến độ sử dụng đất đã được quy định trong pháp luật đất đai.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai vẫn chưa giải quyết dứt điểm, triệt để, vẫn còn những dự án tồn đọng, kéo dài, chưa xử lý triệt để tình trạng dự án bỏ hoang, lãng phí đất đai không đưa đất vào sử dụng phát huy hiệu quả sử dụng đất.

Thêm vào đó pháp luật hiện hành chưa quy định rõ hành vi "không đưa đất vào sử dụng" và hành vi "tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư".

Điều này dẫn đến trong quá trình triển khai thực hiện còn gặp nhiều vướng mắc về cách xác định từng hành vi vi phạm, nhất là đối với hành vi "không đưa đất vào sử dụng" cần phải xử lý nhanh chóng, dứt điểm để thu hồi đất.

Đối với hành vi chậm tiến độ sử dụng đất còn được tiếp tục gia hạn làm cho tổng thời gian đưa đất vào sử dụng quá dài, dẫn đến lãng phí nguồn lực đất đai. 

Do đó cần phải có quy định để buộc nhà đầu tư rút ngắn thời gian đưa đất vào sử dụng và có biện pháp mạnh để kiên quyết thu hồi đất trong trường hợp này.

Sẽ rà soát, quy định cụ thể tại nghị định hướng dẫn thi hành luật về 'khoản tiền lũy tiến'

Trước đó, nhiều cơ quan như UBND tỉnh Lai Châu, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Hải Phòng, Bộ Tài chính đề nghị quy định rõ về thời gian chậm đưa đất vào sử dụng để áp dụng "thu một khoản tiền lũy tiến" để thuận lợi trong quá trình xác định tiền luỹ tiến.

Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đề nghị đổi tư duy "chậm đưa đất vào sử dụng" thành "chậm hoàn thành dự án đưa vào sử dụng"; áp dụng chế tài nộp phạt bằng tiền tương ứng với thời gian chậm tiến độ. Đồng thời giao cơ quan đăng ký đầu tư làm đầu mối chủ trì theo dõi, xử lý, cơ quan quản lý đất đai phối hợp cung cấp thông tin theo chức năng.

UBND tỉnh Lào Cai cũng đề nghị bổ sung điều khoản giao cho Chính phủ quy định chi tiết về tiêu chí xác định chậm sử dụng đất; thời điểm bắt đầu tính thời gian chậm; cơ chế gia hạn trong trường hợp bất khả kháng và trường hợp chậm do cơ quan nhà nước, chỉ áp dụng biện pháp thu hồi đất đối với phần trách nhiệm thuộc về nhà đầu tư và sau khi đã thực hiện đầy đủ các bước xử lý, tạo điều kiện khắc phục theo quy định.

Tiếp thu các ý kiến góp ý, cơ quan soạn thảo sẽ rà soát và quy định tại nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai về thời hạn, điều kiện, căn cứ xác định vi phạm, cách xác định phải nộp khoản tiền lũy tiến đối với dự án không sử dụng đất, chậm sử dụng đất...

Đọc tiếp

Về trang Chủ đề