Phép thử của cơ chế phát hành mới

Tính đến ngày 5-8, bộ phim Thanh âm vượt đại dương (đạo diễn: Đào Duy Phúc và Nguyễn Mạnh Hà) đã ra rạp được gần 2 tuần lễ. Theo thống kê từ chuyên trang phòng vé độc lập Box Office Vietnam (có sai số), tổng doanh thu của phim hiện đạt gần 7 tỷ đồng.

Dù con số này còn rất khiêm tốn so với những bộ phim trăm tỷ đồng khác của điện ảnh Việt, nhưng đây là tác phẩm điện ảnh Việt đầu tiên được chiếu thương mại rộng rãi sau khi Nghị định số 189/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định về hoạt động phát hành và phổ biến phim phục vụ nhiệm vụ chính trị, có hiệu lực từ ngày 15-7.

Tính từ phim Đào, phở và piano (đạo diễn Phi Tiến Sơn), phải sau hơn 2 năm điện ảnh Việt mới có một phim Nhà nước đặt hàng được phát hành thương mại rộng rãi tại các rạp chiếu. Do vậy, bên cạnh việc bán vé, phim còn là phép thử liệu một tác phẩm điện ảnh phục vụ nhiệm vụ chính trị có thể bước vào thị trường, thu hút khán giả sẵn sàng trả tiền mua vé thay vì đợi xem miễn phí như trước?

Do đó, không giống như các bộ phim thông thường chỉ đối diện với bài toán doanh thu, Thanh âm vượt đại dương còn gánh thêm một "bài kiểm tra" về cơ chế phát hành mới. Lúc này, tác phẩm không chỉ cạnh tranh với các phim ngoài rạp, mà còn với chính định kiến lâu nay rằng phim phục vụ nhiệm vụ chính trị chỉ tồn tại trong các đợt chiếu, tuần phim chào mừng các dịp lễ.

Đặt trong bối cảnh đó, rất khó để đưa ra kết luận phim thành công hay thất bại nếu chỉ lấy con số doanh thu phòng vé để so sánh với các tác phẩm chiếu thương mại khác. Nhìn số lượng suất chiếu, lượng vé đã bán ra cũng như sự tham gia của hệ thống rạp, phim có thể chưa tạo nên "hiện tượng", nhưng xứng đáng nhận được sự khích lệ.

Sau phép thử đầu tiên này, mong rằng sẽ có thêm nhiều tác phẩm Nhà nước đặt hàng tiếp tục được đến với đông đảo công chúng. Bản thân tác phẩm cũng mang đến nhiều bài học về kinh nghiệm phát hành, truyền thông và bước đầu tạo thói quen cho khán giả.

Điều quan trọng không kém, Nghị định số 189/2026/NĐ-CP cũng đã tạo thêm niềm tin, sự hứng khởi cho các nhà làm phim, đồng thời buộc họ phải thay đổi tư duy, phương thức sản xuất nhằm bắt nhịp thị trường để nâng chất tác phẩm. Một tác phẩm văn hóa nghệ thuật chỉ thực sự phát huy giá trị khi đến được với khán giả.

Thành công về doanh thu phòng vé của một bộ phim vì thế cũng là minh chứng cho việc tác phẩm đã hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị thông qua sức lan tỏa rộng rãi trong xã hội.

HẢI DUY