Long Hải lên phường: Từ 'làng chài tỉ phú' đến đô thị du lịch sinh thái ven biển

Nhiều dự án hạ tầng trọng điểm đang được đầu tư sẽ góp phần thúc đẩy Long Hải bứt phá trong thời gian tới, chuyển mình từ làng chài 300 năm tuổi lên đô thị du lịch sinh thái - Ảnh: A LỘC
Ông Huỳnh Sơn Tuấn - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Long Hải, TP.HCM - trao đổi với Tuổi Trẻ về những định hướng để địa phương phát triển bền vững, giữ gìn bản sắc và tạo thêm sinh kế cho người dân.
Đối thoại cùng lãnh đạo xã, phường
Tuổi Trẻ đang gửi đến bạn đọc tuyến bài đối thoại với các lãnh đạo xã, phường tại TP.HCM. Tuyến bài chọn những vấn đề, triết lý, khát vọng phát triển của thành phố mà các phường, xã đang cùng thực hiện.
Từ xã ven biển đến đô thị du lịch sinh thái
* Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã Long Hải lần thứ nhất xác định hướng phát triển đô thị du lịch sinh thái ven biển. Khi chuyển từ xã lên phường, Long Hải cần thay đổi tư duy phát triển, quy hoạch và quản lý đô thị như thế nào để hiện thực hóa mục tiêu này?
- Chuyển từ xã lên phường không chỉ là thay đổi tên gọi hành chính, mà quan trọng hơn là thay đổi tư duy phát triển và cách thức quản lý. Chúng tôi phải chuyển từ quản lý một địa bàn nông thôn sang quản trị đô thị bài bản, chuyên nghiệp hơn. Từ giải quyết những sự vụ trước mắt sang chủ động hoạch định và kiểm soát phát triển theo quy hoạch.
Về quy hoạch, chúng tôi xác định đô thị du lịch sinh thái ven biển là định hướng xuyên suốt. Ba không gian được phân định rõ gồm: khu vực ven biển cần được bảo vệ cảnh quan và môi trường sinh thái; khu dân cư, dịch vụ hiện hữu cần tập trung chỉnh trang, nâng cao chất lượng sống và khu vực phát triển mới dành cho du lịch, thương mại, dịch vụ.
Về quản lý đô thị và hạ tầng, Long Hải phải chuẩn bị để vận hành đúng nghĩa là một đô thị. Các hạ tầng thiết yếu như giao thông, điện, nước, thoát nước, thu gom và xử lý nước thải, rác thải phải được đầu tư đồng bộ, ưu tiên những công trình tác động trực tiếp đến đời sống người dân và chất lượng điểm đến du lịch.
Long Hải có những lợi thế rất riêng mà không phải địa phương nào cũng có như tài nguyên biển, cảnh quan tự nhiên, hệ thống di tích, các giá trị văn hóa và cộng đồng dân cư gắn bó lâu đời với nghề biển.

* Long Hải có lợi thế về biển, cảnh quan, văn hóa và cộng đồng dân cư gắn bó lâu đời với nghề biển. Theo ông, địa phương cần khai thác những lợi thế này như thế nào để phát triển kinh tế biển, du lịch, dịch vụ và tạo thêm sinh kế cho người dân?
- Biển Long Hải có nét riêng là yên bình, phù hợp với du lịch nghỉ dưỡng, du lịch gia đình và các hoạt động trải nghiệm gần gũi với thiên nhiên. Vì vậy địa phương sẽ tập trung chỉnh trang không gian ven biển, nâng cao chất lượng dịch vụ, giữ gìn vệ sinh môi trường, tạo không gian vừa phục vụ tốt đời sống người dân, vừa hấp dẫn du khách.
Cùng với đó Long Hải cần phát triển các sản phẩm du lịch có chiều sâu, kết hợp giữa biển, sinh thái, nghỉ dưỡng, ẩm thực và văn hóa địa phương.
Các di tích lịch sử - văn hóa, tiêu biểu là Dinh Cô, cùng lễ hội, tín ngưỡng và nghề truyền thống của ngư dân là những giá trị tạo nên sự khác biệt.

Nếu được bảo tồn và khai thác hợp lý, Long Hải không chỉ thu hút khách đến tắm biển trong ngày mà còn có thể kéo dài thời gian lưu trú, tăng trải nghiệm và mức chi tiêu của du khách.
Điều quan trọng nhất là người dân phải thực sự là chủ thể và là người được hưởng lợi từ quá trình phát triển. Địa phương sẽ tạo điều kiện để người dân tham gia vào chuỗi dịch vụ du lịch như lưu trú, ăn uống, vận chuyển, kinh doanh thủy hải sản, sản phẩm đặc trưng và trải nghiệm nghề biển.
Cao tốc mở lối, lấy đầu tư công làm "vốn mồi"
* Để đón không gian phát triển mới, Long Hải phải giải quyết đồng thời nhiều vấn đề về quy hoạch, quỹ đất, giao thông, hạ tầng kỹ thuật, thoát nước và môi trường. Địa phương sẽ tháo gỡ các điểm nghẽn và huy động các nguồn lực đầu tư ra sao?
- Hiện nay, Long Hải có dư địa phát triển lớn nhưng cũng đang đối mặt với một số điểm nghẽn cần tập trung tháo gỡ. Trước hết là quy hoạch trước đây được xây dựng trong một không gian phát triển khác, nay cần được rà soát, điều chỉnh để phù hợp với quy hoạch chung và định hướng phát triển không gian biển của TP.HCM.
Các điểm nghẽn tập trung ở quy hoạch, quỹ đất và hạ tầng; một số khu vực còn đan xen dân cư, du lịch và hành lang bảo vệ bờ biển, trong khi một số dự án còn vướng pháp lý. Hạ tầng giao thông, thoát nước và môi trường cũng cần tiếp tục đầu tư, nâng cấp.
Để tháo gỡ, địa phương sẽ chủ động phối hợp với các cơ quan của thành phố rà soát, hoàn thiện quy hoạch, phân loại và xử lý các tồn tại về đất đai theo đúng quy định.
Việc đầu tư cũng phải có trọng tâm, trọng điểm, không dàn trải. Trước mắt, Long Hải sẽ ưu tiên những vấn đề ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, an toàn và sinh kế của người dân như thoát nước, chống ngập, nâng cấp giao thông, thu gom và xử lý nước thải, rác thải.
Về nguồn lực, đầu tư công sẽ giữ vai trò dẫn dắt, tập trung vào những công trình nền tảng, thiết yếu nhưng khó thu hồi vốn trực tiếp. Địa phương sẽ chủ động đề xuất thành phố quan tâm bố trí vốn theo thứ tự ưu tiên, bảo đảm đầu tư đến đâu phát huy hiệu quả đến đó.
Nguồn lực xã hội hóa sẽ được huy động vào các lĩnh vực có khả năng khai thác như dịch vụ, du lịch, bãi đỗ xe, chỉnh trang cảnh quan và các tiện ích phục vụ cộng đồng. Chúng tôi xác định đầu tư công là "vốn mồi", tạo nền tảng để thu hút nguồn lực xã hội.
* Cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, đường ven biển và các tuyến kết nối mới mở ra cơ hội liên kết vùng. Long Hải cần làm gì để biến lợi thế giao thông, vị trí thành động lực mới cho du lịch, thương mại, dịch vụ và kinh tế biển?
- Cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, đường ven biển và các tuyến kết nối mới mở ra cơ hội lớn cho Long Hải, giúp rút ngắn thời gian đi lại, mở rộng liên kết vùng và từng bước đưa địa phương trở thành mắt xích trong chuỗi du lịch, thương mại, dịch vụ và kinh tế biển.
Để tận dụng cơ hội này, chúng tôi xác định trước hết phải kết nối đồng bộ hệ thống giao thông nội bộ với cao tốc và đường ven biển; quan tâm nâng cấp các tuyến đường dẫn vào khu du lịch, khu dân cư và khu dịch vụ, không để xảy ra tình trạng "đường lớn thông nhưng đường nhỏ tắc".
Cùng với đó, phải tổ chức lại không gian dịch vụ dọc các tuyến kết nối, bố trí hợp lý điểm dừng chân, lưu trú và bãi đỗ xe; quản lý chặt chẽ để không phát triển tự phát, làm ảnh hưởng đến cảnh quan và trật tự đô thị.
Long Hải cũng cần tăng cường liên kết với các địa phương trên cùng trục giao thông để xây dựng những tuyến, điểm và sản phẩm du lịch liên vùng. Nếu kết nối được du lịch biển, nghỉ dưỡng, văn hóa, ẩm thực và hải sản, Long Hải có thể tạo ra hành trình đa dạng hơn, giữ chân du khách lâu hơn và mở rộng thị trường cho sản phẩm địa phương.
Tuy nhiên giao thông thuận lợi mới là điều kiện cần, Long Hải phải nâng chất dịch vụ, giữ môi trường xanh, sạch, an toàn và thu hút các dự án phù hợp, qua đó biến lợi thế kết nối thành động lực phát triển.
Giữ hồn "làng chài tỉ phú" giữa đô thị hóa
* Phước Tỉnh được biết đến với hình ảnh "làng chài tỉ phú", gắn với lịch sử và truyền thống nghề biển lâu đời. Trong quá trình đô thị hóa, Long Hải sẽ làm gì để vừa xây dựng một đô thị biển hiện đại, xanh, vừa giữ được cảnh quan và bản sắc văn hóa biển? Ông kỳ vọng diện mạo Long Hải đến năm 2030 sẽ thay đổi ra sao?
- Long Hải không hướng tới một đô thị bê tông hóa, mà phải là đô thị biển hiện đại, xanh và có bản sắc riêng. Không gian làng chài, di tích Dinh Cô, các lễ hội, tín ngưỡng và nghề biển lâu đời là những giá trị làm nên Long Hải, cần được gìn giữ và phát huy trong quá trình phát triển.
Khu vực ven biển phải dành phần thích đáng cho cây xanh, không gian công cộng và sinh hoạt cộng đồng, không để quá trình đô thị hóa làm thu hẹp không gian tiếp cận biển của người dân hoặc ảnh hưởng đến cảnh quan tự nhiên.
Đặc biệt, người dân làng chài không thể đứng ngoài quá trình phát triển. Địa phương cần hỗ trợ người dân vừa duy trì, nâng cao hiệu quả nghề biển, vừa có thể tham gia vào các hoạt động dịch vụ, du lịch cộng đồng, ẩm thực, lưu trú và trải nghiệm nghề cá.
Đến năm 2030, tôi kỳ vọng Long Hải sẽ là một đô thị biển hiện đại nhưng mọi người vẫn nhận ra ngay nét riêng của Long Hải.
Phước Tỉnh vẫn là một làng chài sầm uất, có tàu thuyền, bến cá và hoạt động nghề biển nhưng hạ tầng, dịch vụ hậu cần nghề cá, môi trường và đời sống người dân được nâng lên rõ rệt.
Hệ thống giao thông, thoát nước, xử lý môi trường được đầu tư đồng bộ hơn. Bãi biển, cảnh quan và các giá trị văn hóa được bảo tồn song hành với phát triển du lịch chất lượng cao.
Nói ngắn gọn, đô thị hóa phải phục vụ người dân và làm cho Long Hải đáng sống hơn.
Đọc tiếp
Về trang Chủ đề