Kiểm soát điều trị đồng nhiễm HIV và viêm gan B

Nội dung

• 1. Áp lực lên sức khỏe khi người nhiễm HIV đồng thời mắc viêm gan B
• 2. Người bệnh cần làm gì để kiểm soát bệnh và cải thiện sức khỏe?

1. Áp lực lên sức khỏe khi người nhiễm HIV đồng thời mắc viêm gan B

Sự suy giảm miễn dịch nhanh hơn

Sự suy giảm miễn dịch do HIV gây ra khiến cơ thể người bệnh trở nên nhạy cảm và dễ mắc thêm các bệnh đồng nhiễm. Khi có sự hiện diện đồng thời của hai loại virus, tốc độ phá hủy hệ thống miễn dịch diễn ra nhanh và phức tạp hơn gấp nhiều lần.

HIV tấn công làm suy yếu khả năng đáp ứng miễn dịch tự nhiên của cơ thể đối với virus viêm gan B. Điều này khiến HBV dễ dàng bùng phát, nhân lên và duy trì trạng thái viêm mạn tính dai dẳng làm cho tình trạng tổn thương toàn thân ngày càng trở nên nghiêm trọng.

Tăng tốc độ tổn thương gan

Ở người bệnh đồng nhiễm HIV và viêm gan B, tiến trình dẫn đến xơ hóa, xơ gan và ung thư gan diễn ra nhanh hơn nhiều so với người chỉ nhiễm viêm gan B đơn thuần.

Tình trạng suy giảm miễn dịch do HIV khiến gan mất đi khả năng tự kiểm soát và loại bỏ virus HBV. Sự kết hợp giữa độc tính của HBV và phản ứng viêm hệ thống do HIV làm đẩy nhanh quá trình xơ hóa gan. Hậu quả là nguy cơ tiến triển thành xơ gan và ung thư tăng cao và rút ngắn đáng kể thời gian sống của người bệnh.

Gánh nặng kinh tế

Ngoài chi phí cho phác đồ điều trị HIV kéo dài suốt đời còn thêm chi phí cho các loại thuốc kháng virus viêm gan B. Nếu không được kiểm soát điều trị tốt, khi bệnh tiến triển sang các biến chứng nặng như xơ gan hay ung thư gan, chi phí điều trị và chăm sóc sẽ rất tốn kém.

2. Người bệnh cần làm gì để kiểm soát bệnh và cải thiện sức khỏe?

Tuân thủ điều trị tuyệt đối: Mục tiêu điều trị ở bệnh nhân đồng nhiễm HIV/HBV là ức chế tối đa sự sao chép của HBV, từ đó ngăn chặn tiến trình dẫn đến bệnh gan giai đoạn cuối.

Hầu hết các phác đồ ARV hiện nay có tác dụng đồng thời ức chế HIV và virus viêm gan B giúp điều trị hiệu quả hơn. Người bệnh cần tuân thủ tuyệt đối chỉ định của bác sĩ, không tự ý ngừng hay thay đổi liều lượng thuốc.

Theo dõi và đánh giá định kỳ chặt chẽ: Bệnh nhân cần được kiểm tra chức năng gan, xét nghiệm tải lượng virus, định kỳ tầm soát biến chứng xơ gan và ung thư gan.

Dự phòng chủ động và an toàn tình dục: Sử dụng bao cao su đúng cách trong tất cả các dung hành vi tình dục là biện pháp bắt buộc để tránh lây nhiễm chéo các chủng virus kháng thuốc và các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác. Không dùng chung đồ cá nhân như: dao cạo, bàn chải đánh răng, kìm bấm móng... với người khác.

Thay đổi lối sống: Tuyệt đối kiêng rượu, bia và các chất kích thích để giảm tải áp lực chuyển hóa cho tế bào gan đang bị tổn thương.

Hiện nay Việt Nam đã triển khai đồng bộ các dịch vụ chẩn đoán, điều trị đồng nhiễm HIV. Hầu hết các cơ sở điều trị HIV lớn trên toàn quốc đều được trang bị năng lực xét nghiệm và cung cấp thuốc điều trị phù hợp giúp người bệnh tiếp cận y tế một cách dễ dàng và bảo mật. Người có thẻ BHYT được chi trả chi phí khám, điều trị bệnh thông thường, điều trị đồng nhiễm, thuốc và các xét nghiệm cần thiết.

Người sống chung với HIV được khuyến khích thực hiện xét nghiệm tầm soát viêm gan B và C định kỳ. Việc phát hiện sớm và điều trị đồng nhiễm kịp thời không chỉ giảm thiểu các triệu chứng lâm sàng, ngăn ngừa các biến chứng nặng nề như xơ gan, ung thư gan mà còn giúp người bệnh kéo dài tuổi thọ.

BS. Trọng Nghĩa