Khát vọng đổi màu huy chương quốc tế của nam sinh trường Phan
TPO - Từng nộp giấy trắng ở kỳ thi tuyển chọn đội tuyển quốc gia, Nguyễn Hoàng Phương (học sinh lớp 11A1 Trường THPT chuyên Phan Bội Châu, Nghệ An), đã vươn lên mạnh mẽ, liên tiếp giành 2 Huy chương Bạc tại các kỳ Olympic Toán học khu vực và quốc tế năm 2026.
Từng “bó tay”, chấp nhận nộp giấy trắng
Sau tấm Huy chương Bạc Olympic Toán học quốc tế (IMO) 2026, Nguyễn Hoàng Phương có thể tự thưởng cho mình một khoảng thời gian nghỉ ngơi. Nhưng với cậu học trò lớp 11A1 Trường THPT chuyên Phan Bội Châu (Nghệ An), những bài toán khó vẫn có sức hút đặc biệt. “Gặp một bài toán khó mà tìm được lời giải, em rất vui. Có khi mải suy nghĩ mà quên cả mệt”, Phương chia sẻ.
Hai năm trước, Phương là thủ khoa đầu vào lớp chuyên Toán Trường THPT chuyên Phan Bội Châu. Tuy nhiên, con đường chinh phục Toán học của nam sinh không phải lúc nào cũng trải đầy những thành tích.
Phương từng nhiều lần mất điểm vì những lỗi rất nhỏ. Ở kỳ thi tuyển sinh vào lớp 6, em mất 2 điểm chỉ vì một nhầm lẫn. Đến kỳ thi học sinh giỏi thành phố lớp 8, bị trừ tới 4,75 điểm do lỗi trình bày. Lớp 9, dù từng đạt thủ khoa thành phố ở kỳ thi học sinh giỏi, Phương chỉ giành giải Nhì ở kỳ thi cấp tỉnh.
Đáng nhớ nhất là kỳ thi chọn đội tuyển dự tuyển quốc gia đầu năm lớp 10. Khi ấy, nam sinh đối diện với một đề thi vượt xa những gì từng trải qua và chấp nhận… nộp giấy trắng. “Lúc đó em khá buồn. Nhưng thầy chủ nhiệm nói rằng chưa phải lúc, cứ học thêm một năm rồi mọi thứ sẽ khác”, Phương nhớ lại.
Thay vì bị ám ảnh bởi thất bại, Phương quay lại với việc học, kiên trì bù đắp những khoảng trống kiến thức. Một năm sau, nam sinh lọt vào đội tuyển học sinh giỏi quốc gia của trường và giành giải Nhất với 33 điểm, xếp thứ 4 toàn quốc. Kết quả ấy cũng giúp em hoàn thành mục tiêu lọt vào vòng hai - vòng tuyển chọn đội tuyển Olympic quốc tế.
Theo Phương, điều khiến em tiến bộ nhanh là cách học tại Trường THPT chuyên Phan Bội Châu. Học sinh được khuyến khích tự học, tự tìm tòi và tiếp cận các tài liệu chuyên sâu, đề thi quốc tế trước khi được thầy cô hướng dẫn. “Có tài liệu ban đầu em gần như không hiểu gì. Nhưng cứ tự tìm tòi, hỏi thầy, hỏi bạn rồi dần dần em hiểu. Khi lên lớp, kiến thức trở nên dễ tiếp cận hơn”, Phương nói.
Dù chưa được chọn vào đội tuyển dự thi quốc gia khi học lớp 10, nhà trường vẫn tạo điều kiện để Phương ôn luyện cùng các anh khóa trên. Sự kiên trì, tư duy tốt và tinh thần tự học giúp em tiến bộ nhanh chóng. Đến lớp 11, nam sinh vững vàng nằm trong nhóm đầu đội tuyển Toán của trường và giành giải Nhất học sinh giỏi quốc gia ngay trong lần đầu dự thi.
Khát vọng đổi màu huy chương
Bước tiếp theo trong hành trình của Phương là cuộc cạnh tranh để giành một trong 6 suất chính thức của đội tuyển Việt Nam dự IMO 2026. Vòng tuyển chọn quy tụ 50 học sinh có thành tích cao nhất tại kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, trong đó có 20 học sinh đạt giải Nhất. Phần lớn thí sinh là học sinh lớp 12, vì vậy với một học sinh lớp 11 như Phương, đây là thử thách không nhỏ.
Trước vòng tuyển chọn, Phương có dịp cọ xát tại Olympic Toán học châu Á – Thái Bình Dương (APMO) và xuất sắc xếp thứ Nhì toàn đoàn Việt Nam. Thành tích này giúp nam sinh có thêm sự tự tin trước cuộc cạnh tranh quyết định.
Phương sau đó giành một trong 6 suất của đội tuyển Việt Nam tham dự IMO 2026 tại Thượng Hải. Tại kỳ thi, mỗi thí sinh phải giải 6 bài toán trong hai ngày, tổng điểm tối đa 42. Với Phương, hai ngày thi để lại cả niềm vui lẫn tiếc nuối.
Ngày đầu tiên, nam sinh làm tốt bài Đại số nhưng gặp khó ở bài Hình học thứ hai. Đây là bài toán khó nhưng cũng là dạng bài Phương yêu thích. Em dành tới 3 trong 4 giờ làm bài để tìm hướng giải. Khi chuyển sang bài thứ ba, thời gian không còn nhiều. Kết thúc ngày thi đầu tiên, Phương đạt 14 điểm nhưng chưa hài lòng với phần thể hiện của mình.
Sang ngày thi thứ hai, nam sinh quyết tâm cải thiện kết quả. Em hoàn thành hai bài đầu, song vẫn mất 2 điểm ở bài thứ nhất do thiếu ý trong phần trình bày. Bài cuối có độ khó rất cao. Chung cuộc, với 28/42 điểm, Nguyễn Hoàng Phương giành Huy chương Bạc Olympic Toán học quốc tế 2026.
Tấm huy chương là phần thưởng cho hành trình bền bỉ, nhưng Phương thừa nhận em vẫn có chút tiếc nuối. “Nếu hạn chế được những sai sót nhỏ hoặc xử lý tốt hơn bài Hình học trong ngày đầu thì cơ hội giành Huy chương Vàng là hoàn toàn có thể”, Phương nói.
Dẫu vậy, điều Phương nhớ nhất ở IMO không chỉ là tấm huy chương. Đó còn là những ngày được gặp gỡ bạn bè quốc tế, được tiếp cận những bài toán có cách ra đề và phong cách rất riêng.
Đồng hành với Phương tại Thượng Hải, thầy Hồ Sỹ Hùng, chủ nhiệm đội tuyển Toán Trường THPT chuyên Phan Bội Châu, cho rằng, cậu học trò đã thể hiện đúng những phẩm chất được rèn luyện trong nhiều năm: chăm chỉ, khiêm tốn, bình tĩnh và có niềm đam mê thực sự với Toán học.
Năm 2026, Nguyễn Hoàng Phương trở thành một trong những học sinh lớp 11 hiếm hoi của Nghệ An cùng lúc giành Huy chương Bạc tại hai sân chơi Toán học lớn ở cấp khu vực và thế giới. Thành tích này cũng mở ra cho nam sinh một lợi thế đặc biệt: em được đặc cách vào thẳng vòng hai tuyển chọn đội tuyển Olympic quốc tế năm 2027.
Nhưng Phương không xem đó là lý do để dừng lại. Trên bàn học của cậu học trò vẫn là những tập đề mới. Những bài toán khó tiếp tục xuất hiện và với Phương, mỗi bài toán vẫn là một thử thách hấp dẫn. Mục tiêu phía trước của nam sinh lớp 11 rất rõ ràng: tiếp tục có mặt trong đội tuyển Việt Nam mùa giải năm sau và nếu có cơ hội, đổi màu tấm huy chương.
Bà Cao Thị Lan Thanh - Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Phan Bội Châu chia sẻ: “Thành công của em Phương là kết quả của cả một quá trình, trong đó sự nỗ lực của em, sự đồng hành của gia đình cùng phương pháp bồi dưỡng phù hợp của thầy cô là những yếu tố quan trọng”.