Dự thảo Luật Xuất bản định khung pháp lý cho xuất bản số

🗓️ 2026-08-15 📁 entertainment 📝 ⏱️ 👁️ : -

Xuất bản

Thứ bảy, 15/8/2026 07:04 (GMT+7)
1 giờ trước

Xuất bản điện tử, AI, hoạt động có tính chất xuất bản trên không gian mạng và phát triển văn hóa đọc là những quy định đáng chú ý của dự thảo Luật Xuất bản sửa đổi.

Tại phiên họp thứ 5 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội chiều 14/8, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày việc tiếp thu, chỉnh lý các quy định về chuyển đổi số, xuất bản điện tử, hoạt động trên không gian mạng, theo Cổng thông tin điện tử Quốc hội.

Mở đường cho xuất bản phẩm điện tử

Trong Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội tại phiên họp thứ 4 ngày 15/7, nhiều quy định mới liên quan chuyển đổi số, xuất bản điện tử và hoạt động trên không gian mạng được đưa vào luật.

Dự thảo làm rõ khái niệm xuất bản phẩm điện tử, gồm sản phẩm được tạo lập trực tiếp dưới dạng dữ liệu số hoặc được số hóa từ xuất bản phẩm in.

Các cơ sở xuất bản điện tử phải đáp ứng yêu cầu về thiết bị, công nghệ, nhân lực kỹ thuật và có biện pháp ngăn chặn sao chép, can thiệp bất hợp pháp.

Một điểm mới khác là dự thảo thiết kế cơ chế lưu chiểu và truy xuất dữ liệu riêng đối với xuất bản phẩm điện tử, phục vụ công tác kiểm định.

Theo đó, cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận và lưu giữ xuất bản phẩm điện tử bằng phương thức điện tử để phục vụ quản lý Nhà nước, kiểm tra và xử lý vi phạm. Nhà xuất bản sẽ nộp tệp điện tử nguyên bản qua hệ thống lưu chiểu điện tử do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vận hành.

Cơ chế mới chuyển quản lý xuất bản điện tử sang mô hình lưu trữ, truy xuất dữ liệu và kiểm tra trong quá trình quản lý, đồng thời làm rõ trách nhiệm của nhà xuất bản, đơn vị phát hành và các nền tảng trung gian. Ảnh: Thanh Trần.

Dự thảo đồng thời yêu cầu người đứng đầu nhà xuất bản bảo đảm khả năng lưu trữ, quản lý và truy xuất dữ liệu xuất bản phẩm điện tử phục vụ công tác kiểm định.

Các cơ sở phát hành và cung cấp dịch vụ trung gian cũng có trách nhiệm phối hợp cung cấp thông tin, dữ liệu khi cơ quan quản lý yêu cầu, trong đó có việc kiểm soát, ngăn chặn, gỡ bỏ nội dung vi phạm và cung cấp dữ liệu phục vụ quản lý trên môi trường số.

Không gian điều chỉnh của luật cũng được mở rộng sang hoạt động có tính chất xuất bản trên không gian mạng. Đây là việc tạo lập, công bố tác phẩm, tài liệu có tính chất tương tự xuất bản phẩm nhưng không thực hiện xuất bản theo quy định.

Dự thảo xác định một số hành vi lợi dụng hoạt động này để công bố nội dung khi chưa đủ điều kiện, không đúng thẩm quyền hoặc không thông qua nhà xuất bản là hành vi bị nghiêm cấm.

Trí tuệ nhân tạo (AI) cũng được đưa vào quy định khi dự thảo yêu cầu xuất bản phẩm có nội dung, dữ liệu, hình ảnh hoặc âm thanh được tạo lập chủ yếu bằng AI phải ghi rõ thông tin về sự tham gia của hệ thống này.

Mở rộng quản lý xuất bản trên môi trường số

Tại phiên họp thứ 5 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 14/8, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết Chính phủ đã tiếp thu nhiều ý kiến của đại biểu Quốc hội liên quan hoạt động xuất bản trên môi trường số, xuyên biên giới và bản quyền, theo Cổng thông tin điện tử Quốc hội.

Bộ trưởng cho biết dự thảo được chỉnh lý theo hướng bổ sung các quy định nhằm ngăn chặn việc đưa sản phẩm, tài liệu có nội dung vi phạm ra công chúng dưới hình thức xuất bản phẩm.

Các quy định về quản lý hoạt động xuất bản trên môi trường số, xuyên biên giới và bảo vệ quyền tác giả cũng được rà soát. Cùng với đó, Chính phủ nghiên cứu quy định để phù hợp sự thay đổi của hoạt động xuất bản trong môi trường số và các cam kết quốc tế có liên quan.

Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh. Ảnh: Quốc hội.

Theo ông Nguyễn Đắc Vinh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Thường trực Ủy ban cơ bản thống nhất với các nội dung Chính phủ đã tiếp thu, giải trình và chỉnh lý.

Thường trực Ủy ban thống nhất với việc mở rộng phạm vi điều chỉnh của luật, qua đó bao quát các chủ thể tham gia và có liên quan hoạt động xuất bản, đáp ứng những vấn đề phát sinh trong thực tiễn.

Với hoạt động có tính chất xuất bản trên không gian mạng, dự thảo đã được chỉnh lý theo hướng làm rõ hành vi không được phép, bao gồm: phát hành bản in của sản phẩm thông tin có tính chất xuất bản trên không gian mạng; đăng, phát sản phẩm thông tin có tính chất xuất bản trên không gian mạng dưới dạng sách; đăng, phát sản phẩm thông tin có tính chất xuất bản trên không gian mạng có nội dung bị cấm.

Dự thảo cũng bổ sung hành vi bị cấm liên quan đến việc sử dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động xuất bản.

Theo ông Nguyễn Đắc Vinh, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.

Theo chương trình dự kiến, dự thảo luật sẽ được trình Quốc hội xem xét vào ngày 24/8.

Đọc được sách hay, hãy gửi review cho Tri Thức - Znews

Bạn đọc được một cuốn sách hay, bạn muốn chia sẻ những cảm nhận, những lý do mà người khác nên đọc cuốn sách đó, hãy viết review và gửi về cho chúng tôi. Tri Thức - Znews mở chuyên mục “Cuốn sách tôi đọc”, là diễn đàn để chia sẻ review sách do bạn đọc gửi đến qua Email: [email protected]. Bài viết cần gửi kèm ảnh chụp cuốn sách, tên tác giả, số điện thoại.

Trân trọng.

Hành lang Nghị trường: Đưa xuất bản thành ngành công nghiệp văn hóa

21:07 9/8/2026

Theo Chương trình, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản được Quốc hội khóa XVI xem xét thông qua tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất.

Bộ trưởng VH-TT&DL: Tăng cường kiểm soát với xuất bản phẩm đặc thù

19:33 14/8/2026

Tăng cường kiểm soát với một số nhóm xuất bản phẩm đặc thù nhằm nâng cao trách nhiệm của nhà xuất bản, cơ quan chủ quản, cơ quan quản lý trong quy trình xuất bản.

Đại biểu Quốc hội thẳng thắn góp ý sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản

08:09 9/8/2026

Các đại biểu sẽ thẳng thắn đưa ra ý kiến xây dựng Luật, góp phần tạo nên một nền xuất bản lành mạnh, hiện đại, chuyên nghiệp, giàu bản sắc, đủ năng lực thực hiện sứ mệnh chính trị,

Đức An