Đại tá công an cảnh báo 'người thứ ba khuất sau màn hình' khi hòa giải trực tuyến

Sáng 10-8, Quốc hội thảo luận về dự Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi).

"Đã là hòa giải phải gặp mặt nhau, còn gặp qua tivi, qua hình ảnh làm sao được"

Nêu ý kiến thảo luận, đại biểu Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) cho rằng không nên áp dụng hòa giải trực tuyến vì rất khó khăn.

Ông phân tích trong hòa giải, "ba mặt một lời gặp nhau nói chuyện to nhỏ chưa chắc được, huống chi người ở xứ mô, người ở xứ tê, gặp nhau trực tuyến làm sao được".

Ghi nhận việc kết nối trực tuyến là tốt, song ông cho biết thực tế cơ sở vật chất, nhất là ở thôn, làng còn rất khó khăn, vì vậy chỉ nên hòa giải trực tiếp.

"Đã là hòa giải phải gặp mặt nhau, còn gặp qua tivi, qua hình ảnh làm sao được. Gặp nhau trao đổi, bàn luận, thậm chí năn nỉ nhau để thỏa thuận tốt hơn, còn người chỗ này, người chỗ kia sẽ rất khó", ông Hòa nêu.

Cùng với đó, ông cho rằng kết quả hòa giải rất quan trọng nhưng nếu quy định như trong dự thảo luật, hiệu quả pháp lý rất thấp. Ông đề xuất biên bản hòa giải phải có xác nhận của UBND cấp xã để giá trị pháp lý cao hơn.

Về tiêu chuẩn với hòa giải viên, ông Hòa cho hay ngoài việc có năng lực, trình độ pháp lý, có hiểu biết, có uy tín, độ tuổi cũng rất quan trọng.

Đại biểu đề nghị nên có quy định tiêu chuẩn về độ tuổi theo hướng hòa giải viên chỉ nên dưới 70 tuổi, còn những người cao tuổi trên 70 nếu muốn đưa vào hòa giải viên thì mời, ví dụ mời những người già làng, trưởng bản, người có uy tín… tham gia tổ chức hòa giải.

Cảnh báo "người giấu mặt" khi hòa giải trực tuyến

Về quy định hòa giải trực tuyến, đại biểu Huỳnh Ngọc Liêm, Đại tá - Phó giám đốc Công an tỉnh Lâm Đồng, đồng tình với việc ứng dụng công nghệ, nhưng đồng thời cảnh báo những hệ lụy khôn lường nếu không có cơ chế kiểm soát không gian mạng.

Ông cho biết bản chất của hòa giải ở cơ sở không đơn thuần là giải quyết một vụ việc tranh chấp, mà quan trọng hơn là hàn gắn, giữ lại các mối quan hệ tình làng nghĩa xóm, gia đình.

Ông phân tích trong một cuộc hòa giải trực tiếp tại thôn, tổ dân phố, hòa giải viên có thể nhìn thấy ai đang có mặt trong phòng. Nhưng trong môi trường trực tuyến, không thể mặc nhiên biết ai đang ở phía sau màn hình.

Từ lỗ hổng kiểm soát không gian này, ông chỉ ra thực tế đáng lo ngại, nếu trong lúc hòa giải trực tuyến, một bên dùng điện thoại khác bí mật ghi hình, cắt ghép đoạn phát biểu rồi tung lên mạng xã hội hoặc gửi vào nhóm chat khu dân cư.

Thậm chí, có người thứ ba ngồi khuất sau màn hình nghe trọn vẹn những thông tin nhạy cảm về tài sản, nguyên nhân mâu thuẫn gia đình mà phía bên kia không hề hay biết.

Khi đó một cuộc hòa giải vốn được tổ chức để hàn gắn quan hệ lại có thể trở thành nguyên nhân của những mâu thuẫn mới.

Để bảo vệ người dân, ông đề nghị không nên quy định chung chung rồi giao toàn quyền cho Chính phủ hướng dẫn, mà cần luật hóa ngay 3 nguyên tắc tối thiểu.

Thứ nhất, hòa giải trực tuyến phải dựa trên sự đồng thuận, không vì thuận lợi công nghệ mà biến thành lựa chọn áp đặt.

Thứ hai,  phải kiểm soát được người tham gia, đảm bảo các bên biết rõ mình đang trao đổi với ai.

Thứ ba, việc ghi âm, ghi hình, lưu trữ trong phiên hòa giải bắt buộc phải có sự đồng ý của các bên, tuân thủ nghiêm ngặt yêu cầu bảo vệ dữ liệu cá nhân. Các tiêu chuẩn kỹ thuật hay nền tảng bảo mật sẽ do Chính phủ quy định chi tiết...

Ông cũng nhìn nhận việc đưa hòa giải lên môi trường số là điều cần thiết, song khi lên mạng, các bên vẫn phải giữ được những giá trị cốt lõi của hòa giải cơ sở là sự tự nguyện, kín đáo, chân thành và tin cậy.

Phát biểu giải trình sau đó, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nêu một số đại biểu tán thành việc tổ chức hòa giải trực tuyến nhưng cần có một số nguyên tắc cụ thể hơn, đảm bảo chặt chẽ, đúng mục đích hòa giải.

Ông nói trực tuyến nhưng không phải là áp dụng cứng nhắc, ở vùng sâu, vùng xa, vùng chưa đáp ứng điều kiện về hạ tầng khoa học - công nghệ thì phải linh hoạt.

Bộ trưởng cho biết sẽ nghiên cứu, bổ sung thêm quy định ở văn bản dưới luật. Ngoài ra, dự luật đã quy định lộ trình việc áp dụng hòa giải trực tuyến cần phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Đọc tiếp

Về trang Chủ đề